Thursday, October 11, 2007

సూర్యుడు - III - అయస్కాంత క్షేత్రాలు


మన సూర్యుడు కుడా మన భూమి లాగే ఒక పెద్ద అయస్కాంతం. మరి అంత పెద్ద అయస్కాంతానికి ఎంత పెద్ద క్షేత్రముంటుందో ఊహించండి!
(అయస్కాంతం చుట్టూ అయస్కాంత క్షేత్రముంటుంది - అంటే ఆ ప్రదేశములో ఆ అయస్కాంతము యొక్క ఆకర్షణ లేదా వికర్షణా శక్తి ప్రభావం తెలుస్తుందన్నమాట).
సూర్యుని అయస్కాంత క్షేత్రం ప్లూటోని దాటి ఉంటుంది.

ఇందులో ఇంకొక విషయమేమిటంటే - మరి అంత పెద్ద అయస్కాంతం తన చుట్టూ తాను తిరుగుతూ ఉంటే దాని క్షేత్రం ఎలా ఉంటుంది? అయస్కాంతాలు కదిలితే అవి కరెంటుని కుడా ఉత్పత్తి చేస్తాయిగా - ఈ electro magnetic క్షేత్రం ఎలా ఉంటుంది...
ఈ పటం చూడండి - మీకే తెలుస్తుంది...

మరి భూమి కుడా అయస్కాంతమే కదా - మరి ఈ రెండు అయస్కాంత క్షేత్రాల వల్ల ఏం జరుగుతుంది?
భూమి యొక్క అయస్కాంతక్షేత్రాన్ని సూర్యుని క్షేత్రం compress చేస్తుంది. అలా చేయడంవల్ల భూఅయస్కాంత క్షేత్రం సూర్యుడికి వ్యతిరేక దిశలో ఒక తోకలా ఏర్పడుతుంది - ఈ తోక కుడా ప్లూటోని దాటుకొని వ్యాపిస్తుంది.
సూర్యునినించి వచ్చే అయానులు కొన్ని ఈ తోకలో చిక్కుకొని - ఎప్పట్టికీ అందులొనే తిరుగుతుంటాయి.
అలాగే సూర్యుని నించి వచ్చే అయానులు మన భూమి atmosphereని తాకినప్పుడు - కాంతిని విడుదల చేస్తాయి -- ఇవి మనకి ఉత్తర, దక్షిన ధ్రువాల దగ్గర బాగా కనిపిస్తాయి - ఇవేమిటో తెలుసా? ...
Northern and Sourthern Lights.
తెలుగు కాక ఆంగ్ల పదాలు వాడానంటే - అప్పుడక్కడ దానికి తెలుగు పదం తట్టలేదన్న మాట! - ఎవరికైనా తెలిస్తే కాస్త చెప్పండి.

త్రీ లాస్ ఆఫ్ రోబోటిక్స్...

ఇసాక్ ఆసిమొవ్ అనే ఒక శాస్త్రవేత్త, సైన్స్ ఫిక్షన్ కధలు చాలా వ్రాసారు. ఆయన రోబోట్లను గురించి చాలా కధలు వ్రాసారు, ఆయన చాలా కధలలో రోబోట్లు ప్రధాన పాత్రధారులు. మరి ఈ రోబోట్లను నియంత్రించే నియమాలు కుడా ఆయన సూత్రికరించారు. వీటినే "త్రీ లాస్ ఆఫ్ రోబోటిక్స్" అని అంటారు - ఆ మూడు సూత్రాలేమిటంటే -

1. ఓ రోబోట్ తన చర్యలవల్ల కాని, లేక చర్య తీసుకోక పోవటంవల్ల కాని మానవునికి హాని చేయరాదు.

2. ఓ రోబోట్ సదా మానవుని ఆజ్ఞలనను పాటించాలి, ఆ ఆజ్ఞలు మొదటి సూత్రానికి వ్యతిరేకం కానంత వరకు.

3. ఓ రోబోట్ తనని తాను కాపాడుకోవాలి, మొదటి రెండు సూత్రాలను ధిక్కరించనంతవరకూ.


ఈ సూత్రాలనాయన ఎందుకు ప్రతిపాదించారంటే, మానవులకి యంత్రాలంటే కొంచం భయం. అందులోనూ, తమంతట తాము ఆలోచించి, నిర్ణయాలు తీసుకొని పని చేయగలిగే యంత్రాలంటే మరీను. ఈ భయాన్ని లాభం క్రింద మార్చుకొన్న సినిమాలు చాలా ఉన్నాయి. మేరీ షెల్లి వ్రాసిన ఫ్రాంకెన్-స్టైన్ అనే నవల ఇలాంటిదే, టేర్మినేటర్ సినిమాలు అలాంటివే. అందులో ఈ intelligent యంత్రాలు యుధ్దాలకి, భయాందోళనలు కలిగించడానికి తప్ప దేనికి వాడరు. కాని ఇసాక్ ఆసిమోవ్ రోబోట్లు, మన దైనందిన జీవితంలో భాగంగా కనిపిస్తాయి. అలా కనిపింపచేయడం కోసమే - ఈ మూడు సూత్రాలను ప్రతిపాదించారు. ఆయన వ్రాసిన మొదటి కధలలో - ఈ రోబోట్లు ఎవరికీ హాని చేయవు అని చూపించే కధలే. (అలా అని తర్వాతి కధల్లో హాని చెస్తాయని కాదు). రోబోటిక్స్ అనే పదాన్ని మొదటి సారిగా వాడింది ఈయనే.

Lateral Thinking...

Recently I saw a post on "Thinking-out-of-the-box" and "Lateral thinking", thought I'd add to the fun with a few questions...




Reader warning: you may have read these questions earlier in some form or other...


Example:

man
--------------
board


Ans: Man Overboard


1. r
road
a
d



2. /r/e/a/d/


3. zero
----------
M.A.
B.A.


4. knee
-----------
light

5. he / himself


6. ecnalg


7. abaaaaaaaaaaaaaaaabbbbbbbbbbbbbbbbbbaaaaaaaabbbbbbbbbbb


8. death ...... ......... ........ life


9. ------supply----supply------supply------supply------


And the last one....

T H I N K T H I N K



Have fun....

సూర్యుడు - II - భూమి, పాలపుంత

భూమి తన చుట్టూ తాను తిరుగుతూ సూర్యుడి చుట్టూ తిరుగుతోందని మనం స్కూల్లో చదివాము. దాని గురించి కొన్ని వి-శేషాలు:
భూమి తన చుట్టూ తాను - 460 మైళ్ళ ప్రతి సెకను వేగంతో తిరుగుతొంది. అంటే, భూమధ్య రేఖ మీద మీరు గనక నించొని ఉంటే - మీరు గంటకి ఇరవై ఏడు వేల మైళ్ళ వేగంతో ప్రయాణిస్తున్నారన్న మాట. ఏంటో కార్లో గంటకి ఎనభై మైళ్ళ వేగంతో వెళ్ళి సంతోషించేస్తాము!
మీరు తిరుగుతున్నారు అనే కంటే - భూమి మిమ్మల్ని తిప్పుతొందన్న మాట సరైనదేమో. (మనకన్నా చంద్రుడు చిన్న వాడైనా - చంద్రుని ఆకర్షణ శక్తివల్ల భూమి తిరిగే వేగం వంద సంవత్సరాలకి 2 ఎం.ఎం. చొప్పున తగ్గిపోతొంది.)

మరి ఇదొకటే కాదు - సూర్యుడి చుట్టూ తిరుగుతున్నాముగా - మనల్ని భూమి సూర్యుడి చుట్టూ గంటకి నలభై వేల కి.మి. వేగంతో తీసుకొని వెళ్తోంది. ఇవన్ని మనం స్కూల్లో తెలుసుకొనే ఉంటాము.

సూర్యుడు కుడా తనచుట్టూ తాను తిరుగుతాడు - మధ్య రేఖ వద్ద తన చుట్టూ తాను తిరగడానికి ఇరవై ఏడు రోజులు తీసుకొంటాడు. [The sun is so big that it takes from 25-32 days / equator to poles] అంటే సూర్యుని భూమధ్య రేఖ మీద గనక మీరు నుంచొంటే (నుంచోగలిగితే అనాలేమో) - మీరు గంటకి నాలుగు వేల ఐదు వందల మైళ్ళ వేగంతో తిరుగుతున్నారనమాట.

ఇవేవి కాకుండా - సూర్యుడు మన గెలాక్సి చుట్టూ కుడా తిరుగుతాడు. సెకనుకి రెండు వందల కి.మి పైగా వేగంతో సూర్యుడు మనని గెలాక్సి చుట్టూ తిప్పుతున్నాడు.

కొంచం అలా పక్కకి వెళ్దాం - కొంచం సేపే - మళ్ళి వెనక్కొచేద్దాం లేండి -
పార్-సెక్ అని దూరాన్ని సూచించే కొలత ఒకటుంది. ఒక పార్-సెక్ అంటే 3.262 కాంతి సంవత్సరాలు.
అవునండోయి - కాంతి సంవత్సరము అంటే 1 సంవత్సరంలో కాంతి ప్రయాణించే దూరం అన్న మాట: సూర్యుడి నించి కాంతి మన దగ్గరకి రావడానికి ఎనిమిది నిమిషాల ముఫ్పైఒక్క సెకనులు పడుతుంది, మీరే ఊహించండి - ఒక సంవత్సరంలో ఎంత దూరం వెళ్తుందో.

మన సూర్యుడు మన గెలాక్సి మధ్యనించి ఎనిమిది వేల పార్-సెక్_ల దూరంలొ ఉన్నాడు.
Voyager అనే అంతరిక్ష నౌక మన భూమికి 0.00046 పార్-సెక్_ల దూరం వెళ్ళడానికి ఇరవైఏడు సంవత్సరాలు తీసుకొంది. (ఎక్కడికి వెళ్ళిందనుకొన్నారు - ప్లూటో దాటిందంతే!).
మనం మన గెలాక్సి మధ్యకి వెళ్ళడానికి ప్రయాణమైతే ఎంత సమయం తీసుకొంటామో మీరే లెఖ్ఖ వెయ్యండి.
ఇంకొక విషయం చూసి - మళ్ళీ మనం మన వేగాల్లోకి వచ్చేద్దాము. మన సూర్యుడు నాలుగువేల ఏడువందల మిలియన్ సంవత్సరాల వయస్సున్నవాడు. ఇంకా, ఐదువేల మిలియన్ సంవత్సరాల వయస్సు మిగిలి ఉంది. అంతే సూర్యుడి ఆయుషు 100 అనుకొంటే - ఇప్పుడు సూర్యుడి వయస్సు 47 అన్నమాట.
ఈ నాలుగువేల చిల్లర మిలియన్ సంవత్సరాలలో మన సూర్యుడు మన గెలాక్సి చుట్టూ ఎన్ని సార్లు తిరిగాడో ఊహించండి - మహా అంటే ఇరవై సార్లు! చూసారా... ఎంతెంత దూరాలో!




మనమూ తిరిగి - సూర్యుడూ తిరిగి - మరి మన గెలాక్సి తిరగకుండా ఉంటుందా! మన గెలాక్సి హైడ్రా అనే గెలాక్సి వైపుకి ఎంత మెల్లగా ప్రయణిస్తోందంటే - ఒక్క రోజులో అది భూమిని యాభై మిలియన్ కి.మి. దూరం లాక్కెళుతొంది - అంటే ప్లూటో కనక కదలకుండా ఉంటే - మనం దానిని మూడు నెలల కంటే తక్కువ సమయంలో చేరుకొంటామన మాట...
Voyager 1కి ఏంత సమయం పట్టిందో గుర్తుందిగా...
just 27 years!!!


గమనిక - మన భూమి కదలకుండా ఉంటే - సూర్యుడు మన దగ్గరికి ఎనిమిది రోజుల్లో చేరి పొతాడు.